Guillade
Historia, cultura tradicional, persoeiros…

.

Hoxe queremos lembrar dúas persoas que xa nos deixaron e que entrelazaron os seus destinos.  José naceu en decembro de 1945 e Manolo en marzo de 1950.  Os dous faleceron aproximadamente coa mesma idade, 57 anos. Demasiado novos.

Ademais da súa condición de curmáns compartiron uns anos das súas vidas na emigración e, xa retornados, noutros traballos de hostalería. Ámbolos dous coincidiron nos barcos de cruceiros polo Caribe, alá polos anos 1980, nunha época na que era fácil traballar alí grazas aos contactos dos que chegaran antes. Tra-la súa volta á terra, traballaron en Baiona, no hostal Rompeolas, durante unhas tempadas. Os últimos anos das súas vidas compartiron unha saúde delicada, consecuencias dos disgustos da vida e os malos consellos do alcohol.

José María Vidal Seoane (José do Ledo) foi fillo de Enrique Vidal Rubianes e Rosa Seoane David. De novo foi un rapaz alto, espigado, tímido. Ben pronto viuse marcado co destino da emigración. E sobre os 16 anos foise para Inglaterra, traballar de cociñeiro na hostalería. Alí botou uns anos. Casou en Guillade e foi coa muller de volta a Inglaterra, onde tivo unha filla, pero co mal fado de que morreu a súa muller no parto. Ese acontecemento condicionou moi pesarosamente a súa vida, e de feito, poderíase dicir que el cargou con ese peso toda a vida.

José con súa nai, Rosa Seoane David, polo ano 1963.
José con Aníbal e Luciano da Quintanilla
José con Manolo e o Chico da Quintanilla
José e súa muller no día da súa voda
 
José coa súa muller en Inglaterra

A súa vida deixou un ronsel de traballos, en Inglaterra, Barcelona, o Caribe… primeiro como cociñeiro, e tras unha paréntese na construción e como pintor, volveu outra vez de cociñeiro, a súa profesión definitiva: chegou ser xefe da cociña fría nos barcos, e xa de regreso na terra traballou en dous ou tres mesóns de Vigo.

Foi un bo cociñeiro. A súa especialidade era a cociña fría… as ensaladas que perfeccionara nos cruceiros e que levaban mil ingredientes, pero todos ben combinados e ben adornados. Deses pratos que xa se comen só cos ollos. Pero tampouco estaban mal os pratos de sempre: os callos, os riñóns, a lingua de vaca, a fabada ou a pescada no forno ou á romana. Gostaba de lucir os seus pratos e non regateaba cartos nin tempo cando había algunha celebración, ou simplemente os domingos, para presentar na mesa o mellor de si mesmo. Eses días na casa comíase a corpo de rei. Lástima da perda dese saber… desa vida.

Tamén lle gustaban as cousas do campo e era de corazón xeneroso. Cando retornou de andar traballando no mar mercou un chimpín, un dos primeiros de Guillade, e todas as máquinas que se precisaban para o traballo: fresadora, sementadora, motoserra… coa idea de facilitar dese xeito os traballos do campo aos seus pais, con quen vivía. Tamén mercou o primeiro coche para a casa, ao nome do seu sobriño Xosé Manuel, un 127 amarelo que durou unha chea de anos. Era a súa forma de compensar o esforzo e os sufrimentos dos anos que botara fóra da casa.

Pero a vida foi cruel e desalmada con el, unha desagradecida.

Manuel Gil Seoane (Manolo dos Quintos) era seu curmán, fillo de Saladina Seoane David e de José Gil. Tamén casou e tivo tres fillas. Probablemente Manolo e José xa xogaran os dous de nenos polos camiños de Mourigade, e xa compartiran as penurias escolares, argumentos para ir tecendo a súa amizade. Posiblemente a emigración temperá marcou un primeiro momento de ruptura, talvez o máis doloroso, nas súas traxectorias comúns. Sabemos que Manuel emigrou de novo a Alemania, e que un ano, cando viu de volta, chegou cun flamante Mercedes, símbolo do éxito acadado.

Logo compartiron os anos de traballo nos cruceiros, pola zona do Caribe, pero que tamén daban a volta ao mundo, e paraban en centos de lugares, mesmo da costa mediterránea, e en especial da costa grega, de onde eran algúns dos armadores. Barcos coma o Amerikhanis, o Rapsody… quedan na nosa memoria. E miles de aventuras que contaban, dos lugares que visitaban, da dureza do traballo, das mulleres que os perseguían… Manolo traballaba de camareiro, servindo aos turistas, e debido ao seu carácter peculiar e sociable desenvolvía esa profesión con solvencia, chegando incluso a ostentar cargos de responsabilidade.

 

Nesta foto están José e Manolo e súa muller, entre outros.

José diante dun bufett decorado por el mesmo e os  seus compañeiros

Posando a tripulación do barco, están na foto José, Carlos da Quintanilla e o Mariano taxista.

De regreso na terra, a etapa no hostal Rompeolas de Baiona foi quizais a máis feliz, ou a máis cómoda… facían as tempadas do verán. Cónstame que tiñan a consideración do seu xefe e eran en certa medida os seus confidentes e homes para todo. O xefe viu coa súa familia xantar a Guillade máis dunha vez, como signo de aprezo, e traía angulas e lamprea.

Manolo contaba como seu pai, que estivera traballando en Lisboa cando el era neno, acostumaba mandar paquetes con alimentos ou roupa para a familia. Unha vez alguén lle preguntou ao seu pai que para quen era aquilo, e el contestoulle con graza: “é para os meus canarios”. Por iso, a Manolo daquela quedoulle o sobrenome de “O canario”.

Cando morreu José tocaron as campás da igrexa moito tempo e con máis tristura do común… O Canario fora tocar, pois agora na parroquia apenas hai sacristáns e tocan pouco tempo porque teñen moitas presas. Era a despedida e o recordo dun amigo. E algunha bágoa acompañaba os sons.

Onte volveron sonar as campás… e tamén tiñan máis tristura do común. Talvez José lle devolveu aquel xesto xeneroso, para xuntar de novo os seus destinos… desta vez para sempre.

One Response

Que homaxe tan bonita, o das campás emocionoume.